تعریف گردشگری؛ روایت کامل

گردشگری مجموعه فعالیتی هست که در جریان مسافرت یک گردشگر اتفاق می افتد. این فرایند شامل هر فعالیتی از قبیل برنامه ریزی سفر، مسافرت به مقصد، اقامت، بازگشت و حتی یادآوری خاطرات آن نیز می شود. همچنین فعالیت هایی را که گردشگر به عنوان بخشی از سفر انجام می دهد نظیر خرید کالاهای مختلف و تعامل میان میزبان و مهمان را نیز در بر می گیرد. به طور کلی می توان هرگونه فعالیت و فعل و انفعالی را که در جریان سفر یک سیاحتگر اتفاق می افتد را گردشگری تلقی کرد.

این تعریف چهارمرحله ازفعالیت مصرف کننده رادربرمی گیرد: 

•اقدامات اولیه نظیر کسب اطلاعات، پرس وجو از اقوام و دوستان، نگه داری جا یا برنامه ریزی برای یک بازدید روزانه وآماده شدن برای سفر.  

•مسافرت به مقصد و بالعکس که احتمالا شامل توقف شبانه در مسیر نیز می شود.

•فعالیت هایی که در مقصد انجام میشود و ممکن است به صورت یکنواخت و معین یا بسیار متنوع باشد.

•فعالیت های بعد از سفر نظیر چاپ عکس و گفت و گو و بحث درباره تجارب سفر.( میل و موریسون ، 1992 )

برخی از صاحب نظران، گردشگری را در قالب یک شبکه مبدا – مقصد مورد بررسی قرار داده اند.برای مثال تعریفی از پیرس در رابطه با گردشگری را در زیرآورده ایم:

•           گردشگری فعالیتی چند جانبه بوده و از آنجاکه در مراحل مختلف آن از مبدا تا مقصد، خدمات گوناگونی درخواست و عرضه می شود از لحاظ جغرافیایی نیز پیچیده است. علاوه بر این احتمالا در کشور یا منطقه ای تعداد زیادی مبدا یا مقصد وجود دارد که اغلب آنها دارای هر دو خصوصیت حرکت(مبدا) و پذیرش(مقصد) هستند.(پیرس1989)

سیستم گردشگری

 شامل سه قسمت مهم واساسی می باشد که شامل موارد ذیل است

•          عناصراصلی سیستم گردشگری

•          اطلاع رسانی سیستم گردشگری

•          مدیریت سیستم گردشگری

 سه عنصراصلی رادرسیستم گردشگری

•          گردشگران,گردشگردر این سیستم گردشگری یک فاعل است.

•          عوامل جغرافیایی یا فضای جغرافیایی,شامل منطقه تولید کننده مسافر(فشار برای برانگیختن سفر)

•          منطقه مقصدگردشگر(علت وجودی برای گردشگری ) 

•          منطقه حمل ونقل(مکان های میانی برای رسیدن به مقصد ) فعالیت(یا کنش) گردشگری. 

هر یک ازعناصر و عوامل سیستم گردشگری نه تنها برای توزیع محصول گردشگری بلکه برای شرایط معاملاتی و آثار گردشگری و البته زمینه های متفاوتی که گردشگری اتفاق می افتد ، با یکدیگر در تقابلند آنجا که گردشگران, جامعه را به عنوان کلیت یا اجتماع یکپارچه تلقی و مشاهده می نماید نه به عنوان یک جزء, بنابراین آنها که سرمایه گذران و مشتریان دائمی آینده در بخش گردشگری می باشند, یکپارچگی و تصویر مثبت ذهنی از مقصد گردشگری مانند ایران عامل مهمی در جذب آنان به فعالیت گردشگری محسوب می گردد. پس از اگر سیستم اطلاعات را چنانچه تحت مدیریت و کنترل فراگیر خود در آوریم تا به گونه ای که تصویری که می خواهیم گرفته شود, باید استراتژی مطلوب جهت اداره و مدیریت از طریق فن آوری اطلاعات و ارتباطات لازم درنظرگرفته شود.

 نقش مدیریت سیستم اطلاعات توریسم و گردشگری در جلب مشارکت مردم

امروزه, مدیریت صنعت پیچیده ای چون صنعت توریست, تنها محدود به یک ساختار متمرکز, یک آزانس  گردشگري, یک وزارتخانه یا یک هیات مدیره نیست, بلکه کلیه اقشار جامعه به نوعی در مدیریت چنین آزانس  گردشگري هایی درگیر و سهیم می باشند و تنها با مشارکت این گروه و تمامی مصرف کنندگان و ارائه دهندگان خدمات است که می توان پویایی و هماهنگی این صنعت را در سطح کلان تضمین کرد. در این رابطه نظام های اطلاع رسانی نقش بارزی ایفاد می نمایند .توریسم و گردشگری به عنوان یکی از بخش های جامعه که با تمامی اقشار تماس مستقیم دارد, دارای ساختاری کاملا انعطاف پذیر است و به دلیل مواجهه همه روزه با تغییر و تحولات گسترده ای که در سطح دنیا روی می دهد, نیاز به مشارکت تمامی گروه های ذینفع, در انطباق با شرایط جدید دارد تا به ترتیب بتواند از هر نقطه قوت یا ضعف  و از فرصت یا تهدیدی به نفع خویش بهره ببرد.

اجزای تشکیل دهنده تور

اگر اجزای تشکیل دهنده تور را به سه بخش 1 - فروش به مسافر در مبدا 2 - حمل مسافر از مبدا به مقصد 3 - سرویس دهی به مسافر در مقصد تقسیم نمائیم ، آنگاه موسساتی که باید با همکاری و مساعدت یکدیگر این اجزا را با هم ترکیب نموده و تلاش نمایند تا شرایط مناسبی را برای مسافران فراهم آورند عبارت خواهند بوداز

: الف ) آژانس مسافرتی Travel Agent: آژانس مسافرتی مسئولیت فروش تور و راهنمائی مسافران را جهت خرید تورهای مورد درخواست خود با توجه به مقصد و بودجه در نظر گرفته شده به عهده دارند .

ب ) شرکتهای حمل و نقل مسافر Carrier:این مراکز مسئولیت حمل و نقل مسافران از مبدا به مقصد و بالعکس را بر عهده داشته و به چهار صورت عمده هوایی (ایرلاین ها) ، زمینی (خودروهای گردشگری ) ، ریلی (راه آهن) و دریایی (کشتی) وجود دارند .

ج )آژانس کارگزار Supplier : موسسه ایست که مسئولیت ارائه سرویس های لازم در مقصد از قبیل رزرو هتل ، ترانسفر فرودگاهی ، ارائه گشت های محلی ، بکار گیری راهنمایان محلی تور و . . . را عهده دار است . معمولاً این آژانس توسط تور اپراتور انتخاب می گردد .

د )هتل ها و مراکز اقامتی Hotels: هتل ها و مراکز اقامتی یکی از ارکان اصلی تور محسوب می گردند و معمولاً اختلاف در درجه و تعداد ستاره های هتل منجر به اختلاف قیمت در تور می گردد و لیکن در تور های خارجی به واسطه قوانین و مقررات کشور های مقصد ممکن است که هتل ها نتوانند و یا نخواهند که مستقیماً با برگزار کنندگان تور در کشور های دیگر که قصد اعزام گردشگر به هتلشان را دارند قرارداد منعقد نمایند لذا در این حالت آژانس های کارگزار مستقر در مقصد این وظیفه را به عهده خواهند گرفت .

ه )تور اپراتور Tour Operator :علاوه بر موسسات فوق امروزه می توان از تور اپراتورها نیز بعنوان یکی از مراکز اصلی و تاثیر گذار در صنعت گردشگری نام برد. این موسسات مسئولیت هماهنگ کردن اجزاء تشکیل دهنده تور را به عهده دارند . تور اپراتور را می توان تولید کننده تور نامید زیرا با خرید مواد اولیه (پرواز ، هتل و. . . ) که تاریخ مصرف مشخص دارند اقدام به تولید تور می نماید . تور اپراتورها پس از عقد قرارداد با موسسات مورد اشاره در بند های ب ، ج و د و تولید پکیج های مسافرتی ، خدمات خود را با قیمت های رقابتی و بصورت عمده به مراکز فروش خدمات به مسافر در مبداء (آژانس های مسافرتی مورد اشاره در بند الف) ارائه می نمایند .